Starten als zzp-kok

Voor vrijwel elke startende kok is de eenmanszaak de juiste vorm. Je hebt er geen notaris voor nodig, er is geen jaarrekening die gedeponeerd moet worden, en je bent binnen een dag ingeschreven. Een bv wordt pas interessant bij een winst die je in je eerste jaren als kok niet gaat halen, en hij kost je oprichtingskosten en een verplicht salaris uit eigen zaak.

Bedenk daarna een handelsnaam en controleer in het handelsregister van de KVK of die nog vrij is. Je mag je eigen naam gebruiken, maar een naam die niemand anders voert is makkelijker terug te vinden en voorkomt gedoe later.

Je vult je gegevens online in, maakt een afspraak via kvk.nl en komt langs op een KVK-kantoor met je identiteitsbewijs. Je krijgt je KVK-nummer direct mee. De inschrijving kost eenmalig 85,15 euro en er is geen jaarlijkse bijdrage; de KVK past dat bedrag jaarlijks aan de inflatie aan. Die kosten trek je af als opstartkosten.

Let op je SBI-code, de code die vastlegt wat je doet. Voor keukenwerk hoort daar een code te staan die met 56 begint: 56101 voor restaurants, 56210 voor eventcatering. Staat er iets anders, dan loop je er later tegenaan bij opdrachtgevers die je papieren controleren.

Je btw-identificatienummer komt automatisch. De KVK meldt je aan bij de Belastingdienst, en je krijgt binnen twee weken per post twee nummers: een omzetbelastingnummer voor je aangifte en een btw-identificatienummer in de vorm NL000000000B01. Dat laatste is het nummer dat op je facturen hoort en dat een opdrachtgever van je vraagt.

Twee verzekeringen doen ertoe als kok, en ze dekken iets heel anders. De ene dekt schade die jij veroorzaakt, de andere dekt het wegvallen van je eigen inkomen.

Bedrijfsaansprakelijkheid (AVB)

Een AVB dekt schade die je tijdens je werk aan anderen toebrengt: een brand die in jouw pan begint, apparatuur van de zaak die door jouw toedoen sneuvelt, een gast die ziek wordt van iets wat jij hebt bereid. Je particuliere aansprakelijkheidsverzekering dekt dat niet; die sluit beroepsmatige schade uit. Reken op 15 tot 20 euro per maand.

Er is geen wet die een zzp'er een AVB voorschrijft. Bij Work Division is hij wel een harde eis: zonder polisblad word je niet ingepland. Dat is geen formaliteit. Zonder die polis ligt de schade bij jou persoonlijk, en in een keuken loopt dat sneller op dan je denkt.

Een aansprakelijkheidsverzekering afsluiten →

Arbeidsongeschiktheid (AOV)

Als kok is je lichaam je verdienmodel. Je staat, je tilt, je snijdt en je werkt met hitte. In loondienst vangt de horeca-cao je op: na een wachtdag wordt je loon aangevuld tot 95 procent in het eerste ziektejaar en 75 procent in het tweede. Als zelfstandige heb je dat niet. Val je uit, dan stopt je inkomen en lopen je vaste lasten door.

Wat een AOV kost, hangt af van je leeftijd, je beroep, het bedrag dat je verzekert en vooral van de wachttijd die je kiest. Hoe langer je zelf overbrugt, hoe lager de premie. Vraag een offerte op voordat je je tarief vaststelt, want de premie hoort in je uurtarief verwerkt te zitten en is meestal de grootste maandpost van je onderneming.

Er ligt een wetsvoorstel voor een verplichte basisverzekering voor zelfstandigen (wetsvoorstel 36912, ingediend in maart 2026). Zoals voorgesteld dekt die 70 procent van je laatstverdiende inkomen met een plafond op het minimumloon en een wachttijd van twee jaar. Het voorstel ligt nog in de Tweede Kamer en de overheid noemt geen ingangsdatum; reken er niet op dat dit vóór 2030 geregeld is. Tot die tijd is je eigen polis het enige vangnet dat je hebt.

Een arbeidsongeschiktheidsverzekering vergelijken →

Je administratie is geen bijzaak: het urencriterium, je aftrekposten en je btw-aangifte hangen er allemaal aan. Vier dingen zetten je goed neer.

Een boekhoudpakket. Daarin registreer je je omzet, je kosten en je facturen, en daaruit rolt je btw-aangifte. Moneybird begint bij 3 euro per maand voor een kleine administratie en bij 15 euro voor het startpakket, met 60 dagen gratis om te kijken of het past.

Moneybird proberen →

Een aparte zakelijke rekening. Niet wettelijk verplicht voor een eenmanszaak, wel het verschil tussen overzicht en een jaarafsluiting waar je een weekend aan kwijt bent. Zakelijk en privé door elkaar op één rekening is de belangrijkste reden dat starters hun kosten niet terugvinden.

Een kilometeradministratie. Rijd je met je eigen auto naar opdrachten, dan mag je jezelf in 2026 0,25 euro per zakelijke kilometer onbelast uitkeren vanuit je onderneming. Dat boek je als kosten, dus het verlaagt je winst en daarmee je belasting. Houd per rit de datum, de bestemming, de reden en het aantal kilometers bij.

Een boekhouder, zeker het eerste jaar. Niet omdat je het zelf niet kunt, maar omdat een aftrekpost die je niet kent je meer kost dan zijn tarief.

Vanaf je inschrijving heb je een paar terugkerende verplichtingen. De Belastingdienst beboet te laat aangeven en te laat betalen, dus zet ze in je agenda voordat je eerste kwartaal om is.

Btw-aangifte. Meestal per kwartaal. Je geeft op hoeveel btw je hebt gefactureerd en hoeveel je zelf hebt betaald over je zakelijke kosten; het verschil draag je af. Je diensten als kok vallen onder het algemene tarief van 21 procent.

Inkomstenbelasting. Eén keer per jaar geef je je winst op. Vraag daarnaast een voorlopige aanslag aan: je geeft dan vooraf een schatting van je winst door en betaalt maandelijks een termijn. Dat spreidt de last over het jaar en voorkomt dat er na je aangifte in één keer een bedrag van je rekening moet. Valt je winst anders uit, dan pas je de aanslag tussentijds aan.

Bewaarplicht. Je administratie bewaar je zeven jaar. Dat geldt ook voor facturen die een opdrachtgever via selfbilling voor je heeft opgemaakt: jij blijft verantwoordelijk voor wat erop staat.

Factuureisen. Een factuur moet elf gegevens bevatten: jouw naam en adres, die van je afnemer, je btw-identificatienummer, je KVK-nummer, de factuurdatum, een opeenvolgend factuurnummer, een omschrijving en hoeveelheid, de leverdatum, het bedrag exclusief btw, het btw-tarief en het btw-bedrag. Tot en met 100 euro inclusief btw gelden lichtere eisen.

Je komt in keukens die je niet kent, dus je neemt je eigen spullen mee. De basis is een koksbuis in het wit en een in het zwart, want de ene zaak wil het ene en de andere het andere. Verder een koksbroek, twee schorten, gesloten schoenen met antislipzool en een eigen messenset die je zelf scherp houdt.

Reken op een paar honderd euro om dat compleet te krijgen, afhankelijk van welke messen je kiest. Het is zakelijke kosten: je trekt het van je winst af en de btw vraag je terug, mits je niet in de KOR zit.

In loondienst in de horeca bouw je pensioen op bij Pensioenfonds Horeca & Catering, en je werkgever betaalt daar de helft van. Als zelfstandige stopt die opbouw. Wat je eerder hebt opgebouwd blijft staan, maar het groeit niet meer mee. Wat overblijft is de AOW, en die is voor de meeste mensen niet genoeg om hun manier van leven voort te zetten.

Fiscaal is er ruimte om dat zelf in te halen. Via een lijfrente of banksparen mag je in 2026 tot 30 procent van je premiegrondslag inleggen, dat is je winst min de AOW-franchise van 19.172 euro, met een maximum van 35.589 euro per jaar. Wat je inlegt trek je af van je belastbare winst, dus je betaalt er nu geen belasting over en pas bij uitkering wel. Heb je eerdere jaren niets ingelegd, dan kun je die ruimte vaak alsnog gebruiken.

De vraag die je eerst beantwoordt, is niet welk product maar hoeveel per gewerkt uur. Bij een winst van 58.600 euro en 1.800 gewerkte uren is tien procent opzijzetten ongeveer 3,25 euro per uur. Dat hoort in je tarief te zitten, niet in wat er toevallig overblijft.

De eenmalige kosten van een eenmanszaak vallen mee. De maandelijkse lasten worden bepaald door één post, en dat is je AOV.

Een rekenvoorbeeld, geen belofte. Uitgangspunt: je werkt gemiddeld 40 uur per week, je houdt zeven weken per jaar vrij en je factureert 35 euro per uur. Dat is 45 werkweken, 1.800 uur en 63.000 euro omzet. Omzet is geen winst, en winst is geen inkomen.

De zelfstandigenaftrek, de startersaftrek en de mkb-winstvrijstelling krijg je alleen als je aan het urencriterium voldoet: 1.225 uur per jaar aan je onderneming, en daarin tellen je reistijd, je administratie en je acquisitie mee. Bij 1.800 declarabele uren haal je dat ruim. De startersaftrek mag je drie keer in je eerste vijf jaar gebruiken.

Over die belastbare winst van 48.257 euro betaal je vervolgens inkomstenbelasting in box 1, in 2026 35,75 procent tot 38.883 euro en 37,56 procent tot 78.426 euro, plus de inkomensafhankelijke bijdrage Zorgverzekeringswet van 4,85 procent. Daar gaan de algemene heffingskorting en de arbeidskorting weer vanaf, en hoeveel dat bij jou is hangt af van je totale inkomen en je persoonlijke situatie.

Staat het bovenstaande, dan hoef je er zes dingen voor aan te leveren: je KVK-nummer, je btw-identificatienummer, het polisblad van je aansprakelijkheidsverzekering, een geldig identiteitsbewijs, een ondertekende zzp-verklaring met ondernemerstoets en een getekende overeenkomst. Daarmee tonen we samen aan dat je echt als zelfstandige werkt, en blijft de inzet binnen de Wet DBA.

Daarna kies je zelf je opdrachten in de app. Je facturen maken wij wekelijks op via selfbilling, dus die hoef je niet te sturen; je kiest per factuur of je op je vaste betaaldag wacht of versneld uitbetaald wilt worden. Reiskosten vergoeden we met 0,25 euro per kilometer. De vraag zit bij koks, sous-chefs, chef-koks, sushichefs en pizzaiolo's; bediening en bar doen we bewust niet als zzp.